Gaziantep Gznuru Gz Hastanesi

alk

alk

alk

 alk nedir?

alk, gözlerin paralelliinin bozulduu ve farkl yönlere bakt bir görsel kusurdur. Bir göz düz bakarken dieri içe, da, yukar veya aa kayabilir. Kayma daimi olabilir ya da ara ara ortaya çkar. Bazen kayan göz düz bakp dieri kayma yapabilir. alk, çocuklar arasnda sk görülen bir durumdur. Hayatn ileri dönemlerinde de meydana gelebilir. Kadn ve erkekler arasndaki dalm eittir. Ayn ailede geçi özellii gösterebilir. Buna ramen pekçok alkl kiide, al olan akraba tespit edilemeyebilir.

» Gözler birlikte nasl çalr?

Normal görmede heriki göz ayn noktaya bakar. Daha sonra beyin bu iki resmi birletirerek üç-boyutlu bir görüntü oluturur. Bu üç boyutlu görüntü bize derinlik algs kazandrr. Bir gözde kayma olursa beyne iki farkl resim gönderilir. Küçük bir çocukta beyin, kayan gözden gelen görüntüyü ihmal eder ve sadece normal, iyi gören gözden gelen görüntüyü alglar. Böylece çocuk derinlik algsn kaybetmi olur. Erikin hastalarda alk meydana geldiinde genellikle çift görme ortaya çkar. Çünki beyin heriki gözden gelen görüntüleri görmeye almtr ve kayan gözden gelen görüntüyü ihmal edemez.

» Göz tembellii

Çocukluk esnasnda heriki göz paralel ise iyi bir görme gelimesi olur. Beyin, iyi gören gözün görüntüsünü alglar, tembel gözün görüntüsünü ise ihmal eder. Bu durum, alkl çocuklarn hemen hemen yarsnda görülür. Göz tembellii tedavisi: Göz tembelliinin tedavisi 8-10 yana kadar yaplmaldr. Daha sonra tedavisi mümkün olmaz. Birkaç tedavi yöntemi vardr. Bunlardan ilki iyi olan göz kapatlp tembel gözdeki görme güçlendirilerek yaplan tedavidir. Bir baka tedavi yöntemi özel kliniklerde CAM ismi verilen aletlerle seanslar halinde yaplan tedavidir. Bu tedavi eklinde çocuk bir aletin bana oturtularak dönen çizgiler üzerinden boyamalar yapmas, ekil çizmesi ya da bulmaca çözmesi istenir. En az 20 seanstan oluur. Üçüncü bir tedavi yöntemi ilaçlardr. Salam göze atropin grubu ilaç damlatlarak dier gözün çaltrlmas esasna dayanr.
Tedavi geciktirilirse göz tembellii kalc hale gelir. Kural olarak, göz tembellii ne kadar erken tedavi edilirse sonuç o kadar iyi olur. Bunun için çocuklar, bebekliklerinde ve daha sonra senede en az bir defa olmak üzere göz muayenesinden geçirilmelidirler.

» aln sebepleri

aln tam sebebi bilinmemektedir. Her bir gözün d ksmna yaparak hareketlerini kontrol eden alt kas mevcuttur. Herbir gözde iki kas, gözü saa veya sola çeker. Dier dört kas ise belli açlarda gözü yukar veya aa hareket ettirirler. Gözlerin paralel kalp belli bir hedefe odaklanabilmeleri için tüm kaslarn birlikte ve belli bir denge içinde çalmalar gerekir. Gözlerin birlikte hareket etmesi için de her iki gözdeki kaslarn uyumlu çalmas gerekir. Göz kaslarn beyin kontrol eder.

• Serebral palsi (doum esnasnda oksijensiz kalp baylan çocuklar); 
• Down sendromu; 
• Hidrosefali; 
• Beyin tümörleri gibi problemleri olan çocuklarda alk daha sk görülür.

Katarakt veya göz yaralanmalar da görmeyi bozup ala neden olabilir.

» aln belirtileri

aln temel belirtisi düz bakmayan bir gözdür. Bazen çocuklar günete bir gözlerini kapatr veya gözlerinin ikisini birden kullanmak için balarn eerler.

» alk nasl tehis edilir?

alk tans göz muayenesi sonucu konur.Tüm çocuklarn dört yana girmeden önce görme muayenesine girmeleri önerilmektedir. Ailede alk veya göz tembellii hikayesi varsa daha önce de görme test edilebilir. Bebeklerin gözleri genellikle çapraz gibi durur. Küçük çocuklarn burun kökü geni ve bask olur, ayrca gözlerin burun ksmnda bir cilt katlants bulunur. Bunlar sanki gözlerde çaprazlama varm gibi gösterir. Çocuk büyürken bu yalanc alk durumu kaybolur. Gerçek al olan bir çocuun durumunda düzelme olmaz. Göz hekimi, gerçek ve yalanc al ayrt eder.

» alk nasl tedavi edilir?

alk tedavisinde amaç:

• Görmeyi korumak; 
• Gözleri paralelletirmek; 
• Iki gözle görüü yani derinlii salamaktr.

Tam bir göz muayenesi sonras göz doktoru uygun tedavi eklini belirler. Baz olgularda çocuunuz için gözlük önerilebilir. Verilen gözlükle kayma tamamen veya ksmen düzelebilir. Bunun dnda gözleri paralelletirmek ya da katarakt varsa gidermek için cerrahi gerekebilir. Tembel gözü güçlendirmek için sklkla salkl gözü kapamak gerekir.

» Sk görülen alk tipleri

* çe kayma (ezotropya): Bebeklerde en sk görülen alk tipidir. Içe kaymas olan çocuklar iki gözü birlikte kullanamazlar. Çou olguda erken dönemde cerrahi ile gözler paralelletirilebilir. Içe kaymaya yönelik cerrahi esnasnda bir veya iki gözdeki kaslarn gerilimi ayarlanr. Sk olan içteki kaslar yerinden ayrtrlarak daha geriye alnr. Böylece gözlerin da bak salanr. Bazen da baktran kaslar ksaltlarak gerilimlerinin artrlmas ve aln düzeltilmesi salanabilir. Cerrahinin mutlaka kayan göze yaplmas gerekmez. Dier göze yaplan cerrahi de kaymay düzeltebilir.

* Uyumsal içe kayma: Daha çok iki ya veya üzerindeki hipermetrop (uzak görülü) çocuklarda görülür. Çocuk yakn görmek için gözlerini ayarlayabilir, fakat bu odaklama gayreti (uyum) gözlerin çaprazlamasna neden olur. Gözlükler odaklama gayretini azaltarak kaymay giderirler. Bazen yakn çalma için bifokal camlar gerekebilir. Gözleri paralelletirmek için göz damlalar, merhemleri veya prizma denilen özel lensler kullanlabilir.

* Da kayma: Birbaka sk görülen kayma tipidir. Çocuk, uzaktaki nesnelere bakarken meydana gelir. Da kayma, özellikle çocuk hayal kurarken, hasta veya yorgunken oluabilir. Parlak güne nda çocuk bir gözünü ksabilir.

» alk cerrahisi nasl yaplr?

Hiçbir göz cerrahisinde göz küresi yerinden asla çkarlmaz. Göz kaslarna ulamak için gözü örten beyaz zara küçük bir kesi yaplr. Gözün kayma ekline göre belli kaslar üzerinde giriim yaplr. Cerrahi bir veya heriki göz üzerinde planlanabilir. Çocuklara alk cerrahisi planlandnda genel anestezi gerekir. Lokal anestezi ancak erikinlerde kullanlabilir. Iyileme hzl olur. Hastalar, birkaç gün içinde normal aktivitelerine dönerler. Cerrahi sonras gözlük veya prizma gerekebilir. Baz olgularda sonraki bir dönemde ikinci bir cerrahiye ihtiyaç olabilir.
Sabit al olan çocuklarda erken cerrahi daha iyi sonuç verir. Bu nedenle cerrahi gerekiyorsa okul döneminden önce düünülmelidir. Her cerrahide olduu gibi göz kaslarnn cerrahisi baz riskleri beraberinde tar. Bunlar, enfeksiyon, kanama, ar skarlama ve görme kaybna neden olabilecek dier nadir sorunlardr. alk cerrahisi gözlerin paralellemesi için genellikle etkin ve güvenilir bir tedavi eklidir, fakat gözlüklerin veya göz tembellii tedavisinin yerini alamaz.

» Enjeksiyonlar

Bir kasn etkisini azaltmak için özel bir ilaç olan botulismus toksini enjekte edilebilir. Böylece kar kasn daha gergin çalmas salanr. Be-on hafta içinde ilacn etkisinin kaybolmasna ramen baz olgularda kalc tedavi salanr. Baz olgularda ise enjeksiyonun tekrarlanmas gerekebilir ve cerrahi kadar etkili bir tedavi ekli deildir.